Saltar ao contido

GLOSARIO GRATUÍTO

Glosario de recursos humanos e nóminas

Os termos laborais e de nóminas máis habituais, explicados de forma clara. Busca o que necesites ou navega pola lista.

A

Absentismo laboral

Ausencia do traballador do seu posto durante a xornada, xustificada ou non. Mídese para detectar problemas de organización, saúde ou clima laboral.

Antigüidade

Tempo que un traballador leva prestando servizo na empresa. Determina a indemnización por despedimento e, en moitos convenios, complementos salariais.

B

Baixa laboral

Situación de incapacidade temporal na que o traballador non pode desempeñar o seu posto por enfermidade ou accidente. A prestación abóaa a empresa, a mutua ou a Seguridade Social segundo o caso.

Base de cotización

Cantidade sobre a que se calculan as cotizacións á Seguridade Social. Adoita coincidir coa retribución bruta mensual máis o rateo das pagas extra.

Bolsa de horas

Sistema de flexibilidade que acumula as horas traballadas de máis ou de menos para compensalas noutro período, en lugar de pagalas ou descontalas no momento.

C

Canle de denuncias

Sistema interno de información obrigatorio (Lei 2/2023) que permite a empregados e terceiros comunicar irregularidades de forma confidencial ou anónima.

Contrato fixo-descontinuo

Contrato indefinido para traballos estacionais ou intermitentes que se repiten no tempo. O traballador é chamado en cada tempada e conserva a súa antigüidade.

Convenio colectivo

Acordo entre a empresa (ou a patronal) e os representantes dos traballadores que fixa as condicións laborais dun sector ou dunha empresa: salarios, xornada, permisos etc.

Cotización

Achega económica que a empresa e o traballador fan á Seguridade Social para financiar pensións, desemprego e prestacións. Calcúlase sobre a base de cotización.

D

Despedimento improcedente

Despedimento que un xuíz declara inxustificado. Dá dereito a unha indemnización de 33 días de salario por ano de servizo (con topes) ou á readmisión.

Despedimento obxectivo

Extinción do contrato por causas económicas, técnicas, organizativas ou de produción. A indemnización é de 20 días por ano de servizo, cun tope de 12 mensualidades.

E

ERE

Expediente de regulación de emprego: procedemento para o despedimento colectivo de traballadores por causas económicas, técnicas, organizativas ou de produción.

ERTE

Expediente de regulación temporal de emprego: suspensión temporal de contratos ou redución de xornada. O traballador mantén o vínculo e cobra a prestación por desemprego.

Excedencia

Suspensión temporal do contrato a petición do traballador. Pode ser voluntaria, por coidado de familiares ou forzosa, con distinto dereito á reserva do posto.

H

Horas extra

Horas traballadas por riba da xornada ordinaria pactada. Deben rexistrarse, compensarse con descanso ou pagarse, e non superar as 80 ao ano (salvo excepcións).

I

Indemnización por despedimento

Compensación económica ao traballador cando a empresa extingue o contrato. A súa contía depende do tipo de despedimento e da antigüidade.

IPREM

Indicador público de renda de efectos múltiples: referencia que se usa para conceder axudas, subvencións ou o subsidio por desemprego, en lugar do SMI.

IRPF

Imposto sobre a renda das persoas físicas. A empresa retén unha porcentaxe da nómina á conta deste imposto en función do salario e da situación persoal.

L

Liquidación (finiquito)

Documento e liquidación económica que salda as cantidades pendentes ao rematar a relación laboral: salario do mes, vacacións non gozadas e parte proporcional das pagas extra.

N

Nómina

Documento que detalla o salario dun traballador nun período: percepcións, deducións (IRPF, Seguridade Social) e líquido a percibir.

O

Onboarding

Proceso de acollemento e incorporación dun novo empregado: formación, documentación, accesos e adaptación á cultura da empresa.

P

Paga extra

Retribución adicional que se aboa unha ou varias veces ao ano (habitualmente no verán e no Nadal). Pode ratearse nas doce mensualidades.

Período de proba

Fase inicial do contrato durante a cal calquera das partes pode rescindilo sen indemnización nin preaviso. A súa duración fíxaa o convenio ou o Estatuto.

Q

Quendas rotativas

Sistema no que os traballadores alternan periodicamente franxas horarias (mañá, tarde, noite). Require unha planificación coidadosa para respectar os descansos.

R

Rexistro de xornada

Obriga legal de anotar a hora de entrada e de saída de cada traballador. Os rexistros deben conservarse 4 anos e estar dispoñibles para a Inspección.

Rotación de persoal

Ritmo ao que os empregados entran e saen da empresa. Unha rotación alta encarece a contratación e a formación e adoita indicar problemas de retención.

S

Salario bruto

Retribución total pactada antes de aplicar as deducións do IRPF e da Seguridade Social. O salario neto é o que finalmente percibe o traballador.

Sinatura biométrica

Sinatura electrónica que captura datos biométricos do asinante (trazo, presión) desde o móbil ou a tableta. Ten validez legal conforme ao Regulamento eIDAS.

SMI

Salario mínimo interprofesional: retribución mínima legal que debe percibir calquera traballador a xornada completa, fixada anualmente polo Goberno.

T

Teletraballo

Prestación de servizos a distancia de forma regular. A Lei 10/2021 esixe un acordo escrito, compensación de gastos e rexistro da xornada remota.

V

Vacacións

Período de descanso retribuído anual, mínimo de 30 días naturais por ano traballado. Xéranse de forma proporcional ao tempo de alta.

X

Xornada laboral

Tempo de traballo diario, semanal ou anual pactado. A lei obriga a rexistrar o horario efectivo de todo o cadro de persoal.

Menos papelorio, máis equipo

LapsoWork automatiza o control horario, as nóminas e as vacacións da túa peme. Próbao gratis 30 días, sen tarxeta.

Probar gratis 30 días