Cando un traballador sofre un accidente laboral e causa baixa médica, xorde de inmediato unha dúbida moi práctica tanto para a persoa afectada como para a empresa: quen paga eses días que non se traballan? A resposta curta é que a empresa adianta o diñeiro, pero non é ela quen o acaba asumindo. Imos velo con detalle, coas cifras e cos prazos vixentes en 2026, para que na túa peme saibas exactamente como xestionar a situación.
Quen paga a baixa por accidente laboral?
Nunha baixa derivada de accidente de traballo, a empresa é quen lle aboa o soldo ao traballador durante a incapacidade temporal. Pero faino en forma de pagamento delegado: adianta a prestación na nómina e despois a mutua colaboradora coa Seguridade Social (ou o Instituto Nacional da Seguridade Social, segundo con quen teña cubertas as continxencias profesionais) devólvelle ese importe.
É dicir, o diñeiro sae do peto da mutua ou da Seguridade Social, pero chégalle ao traballador a través da nómina que xestiona a súa empresa. Para o empregado isto é unha vantaxe: non ten que reclamarlle nada á mutua, cobra directamente na súa nómina habitual.
A obriga de manter este pagamento delegado esténdese durante os primeiros 365 días de baixa. Ese prazo pode prorrogarse ata 180 días máis (un total de 545 días, é dicir, 18 meses) cando o tribunal médico considere que nese período o traballador pode recibir a alta por curación. Se a incapacidade temporal supera os 18 meses, a Seguridade Social examina o estado do traballador e decide se procede a alta, unha prórroga excepcional ou o inicio dun expediente de incapacidade permanente, momento en que as prestacións pasan a xestionarse doutro xeito.
Canto se cobra estando de baixa por accidente laboral?
Aquí está unha das grandes diferenzas respecto á baixa por enfermidade común. Nun accidente de traballo, a prestación é máis xenerosa desde o primeiro día:
- O día do accidente págao integramente a empresa, coma se fose unha xornada traballada.
- A partir do día seguinte, o traballador percibe o 75 % da base reguladora correspondente ao mes anterior á baixa.
Esta porcentaxe é o mínimo legal, pero moitos convenios colectivos melloran a prestación e complementan a nómina ata alcanzar o 100 % do salario habitual durante todo o período de baixa ou durante un número determinado de días. Por iso convén revisar sempre o convenio aplicable ao teu sector antes de calcular o que cobrará a persoa afectada.
Un detalle importante para a xestión: ao dar de alta o traballador despois da baixa, é posible que apareza un axuste polo rateo das pagas extraordinarias, xa que a base reguladora da prestación xa inclúe a parte proporcional das extras.
Cóbrase o 100 % estando de baixa por accidente laboral?
Por lei, non. A prestación é o 75 % da base reguladora desde o día seguinte á baixa, e só o día do accidente se cobra enteiro, porque o paga a empresa como xornada traballada (así o recolle a Seguridade Social). O 100 % chega cando o convenio colectivo ou o contrato obrigan a empresa a completar a diferenza, e ese complemento págao a empresa, non a mutua nin a Seguridade Social.
Por iso, antes de calcular o que vai cobrar unha persoa de baixa, hai que mirar o seu convenio: o complemento pode cubrir toda a baixa ou só un número de días, e ás veces ten condicións.
Pódese despedir un traballador estando de baixa por accidente?
Estar de baixa médica non é, por si só, unha causa válida de despedimento. Desde a reforma que suprimiu o antigo artigo 52.d) do Estatuto dos traballadores, non se pode despedir alguén unicamente polas súas ausencias xustificadas derivadas dunha baixa médica. Ademais, a Lei 15/2022 integral para a igualdade de trato reforza a protección: un despedimento motivado exclusivamente polo estado de saúde ou pola enfermidade pode considerarse nulo por discriminatorio, coa obriga de readmitir o traballador.
Isto non significa que a relación laboral sexa intocable durante a baixa. Si que é posible extinguir o contrato cando existe unha causa xustificada e independente do accidente ou da enfermidade: por exemplo, un despedimento disciplinario por incumprimentos graves debidamente acreditados, ou causas obxectivas de tipo económico, técnico, organizativo ou produtivo que afecten o posto. Tamén finaliza o contrato de forma natural cando chega o seu termo, no caso dos temporais.
A clave para a empresa é documentar e motivar sempre calquera decisión cunha causa allea á situación de baixa, porque doutro xeito o despedimento corre o risco de ser declarado improcedente ou mesmo nulo.
Diferenza entre accidente laboral e enfermidade común
Paga a pena lembrar por que a baixa por accidente laboral é máis vantaxosa cá de continxencia común:
- Porcentaxe da prestación: en accidente laboral cóbrase o 75 % da base reguladora desde o segundo día; en enfermidade común cóbrase o 60 % entre o día 4 e o 20, e o 75 % a partir do día 21.
- Base de cálculo: na continxencia profesional úsase unha base reguladora que adoita ser máis alta.
- Quen adianta o pagamento: en ambos os casos existe pagamento delegado, pero no accidente laboral a responsable última é a mutua de accidentes de traballo ou a Seguridade Social por continxencias profesionais.
Por iso é fundamental que o parte de baixa identifique correctamente a continxencia: un accidente que se tramita erroneamente como enfermidade común prexudica economicamente o traballador.
Como xestionar ben as baixas na túa peme
Para unha empresa pequena, levar o control das baixas, os partes, as ausencias e os prazos legais a man é unha fonte constante de erros. Ter un rexistro claro da xornada de cada persoa e das súas ausencias facilita moito a xestión coa mutua e coa Seguridade Social, e evita problemas en caso de inspección.
Un bo software de control horario permíteche rexistrar de forma automática as xornadas e as ausencias, co que documentar o día exacto do accidente e o período de baixa resulta inmediato. E se ademais centralizas os partes médicos e a documentación laboral nun xestor documental, terás todo o que necesites dispoñible de contado, sen buscar papeis nin correos.
En resumo: nunha baixa por accidente laboral, o día do accidente págao enteiro a empresa e, desde o día seguinte, o traballador cobra o 75 % da base reguladora (ou máis, se o seu convenio o complementa). A empresa adianta ese importe mediante pagamento delegado e é a mutua ou a Seguridade Social quen o asume realmente. Coñecer ben estes prazos e porcentaxes afórrache sustos e axúdate a xestionar as incidencias do teu persoal con tranquilidade.